Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Մարմնի իմպուլս: Իմպուլսի պահպանման օրենքը: Ռեակտիվ շարժում

1.Որ մեծությունն է կոչվում մարմնի իմպուլս:

Մարմնի իմպուլս կոչվում է այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մարմնի զանգվածի և արագության արտադրյալին։

2.Ինչ բանաձևով է որոշվում մարնի իմպուլսը:

p=mv

3.Ինչ միավորով է չափվում իմպուլսը ՄՀ-ում:

p

4.Իմպուլսը վեկտորական մեծություն է, թե սկալյար:

Վեկտորական

5.Ինչն են համարում համակարգի իմպուլս:

Համակարգի իմպուլսը այդ համակարգը կազմող բոլոր մասնիկների իմպուլսների գումարն է։

6.Որքան է նույն զանգվածով 2 գնդերի համակարգի իմպուլսը, եթե դրանք շարժվում են իրար ընդառաջ՝ մոդուլով հավասար արագություններով:

2

7.Մարմինների որ համակարգն է կոչվում փակ:

Փակ համակարգ կոչվում է միայն միմյանց հետ փոխազդող մարմիններից կազմված համակարգը:

8.Ձևակերպել իմպուլսի պահպանման օրենքը:

Փակ համակարգ կազմող մարմինների իմպուլսների գումարը մնում է անփոփոխ:

9.Նկարագրել իմպուլսի պահպանման օրենքն հաստատող փորձ:

Հարթ հորիզոնական հարթության վրա v→ արագությամբ զանգվածով գունդը հարվածում է նույն զանգվածով երկրորդ գնդի։ Գնդերի համակարգը կարելի է համարել փակ, քանի որ նրանց վրա ազդող Երկրի ծանրության և սեղանի հակազդեցության ուժերը միմյանց համակշռում են։ Մինչև բախումը առագին գնդի իմպուլսը mv→ է, իսկ երկրորդինը՝ զրո, հետևաբար համակարգի իմպուլսը mv→ է։ Բախումից հետո առագին գունդը կանգ է առնում, իսկ երկրորդը կշարժվի նույն v→ արագությամբ։

10.Որ շարժումն է կոչվում ռեակտիվ;

Ռեակտիվ շարժում  են անվանում այն շարժումը, որի դեպքում մարմնից որոշակի արագությամբ նրա մի մասի անջատման հետևանքով մնացած մասը շարժվում է հակառակ ուղղությամբ:                              

11.Բերել ռեակտիվ շարժման օրինակներ:

Հռթիռի շարժումը,վառելիքի այրումից առաջացած գազերը  ճնշման ուժերի ազդեցության արտանետվում են Հռթիռից,որի հետևանքով  գազերի ճնշման ուժը ազդում է Հռթիռի վրա դրանից էլ,բղում է նրա շարժումը:

12.Ինչ կառուցվածք ունի հրթիռը:

Hrtir

13Կարող է արդյոք հրթիռն արգելակել  տիեզերքում (անօդ տարաությունում): Ինչպես:

Ոչ, որովհետև հրթիռն առգելակ չունի։

14.Կարող է արդյոք իդեալական հարթ հորիզոնական սառույցի վրա կանգնած մարդը տեղից շարժվել՝ որևէ ձևով չհրվելով սառույցից:

Եթե վերցնենք մի մարմին և կանգնենք սառույցի վրա, ապա նետեք այն, ենք մարմնով կշարժվենք մեր նետած ուղության հ

1.Որ մեծությունն է կոչվում մարմնի իմպուլս:

Մարմնի իմպուլս կոչվում է այն ֆիզիկական մեծությունը, որը հավասար է մարմնի զանգվածի և արագության արտադրյալին։

2.Ինչ բանաձևով է որոշվում մարնի իմպուլսը:

p=mv

3.Ինչ միավորով է չափվում իմպուլսը ՄՀ-ում:

p

4.Իմպուլսը վեկտորական մեծություն է, թե սկալյար:

Վեկտորական

5.Ինչն են համարում համակարգի իմպուլս:

Համակարգի իմպուլսը այդ համակարգը կազմող բոլոր մասնիկների իմպուլսների գումարն է։

6.Որքան է նույն զանգվածով 2 գնդերի համակարգի իմպուլսը, եթե դրանք շարժվում են իրար ընդառաջ՝ մոդուլով հավասար արագություններով:

2

7.Մարմինների որ համակարգն է կոչվում փակ:

Փակ համակարգ կոչվում է միայն միմյանց հետ փոխազդող մարմիններից կազմված համակարգը:

8.Ձևակերպել իմպուլսի պահպանման օրենքը:

Փակ համակարգ կազմող մարմինների իմպուլսների գումարը մնում է անփոփոխ:

9.Նկարագրել իմպուլսի պահպանման օրենքն հաստատող փորձ:

Հարթ հորիզոնական հարթության վրա v→ արագությամբ զանգվածով գունդը հարվածում է նույն զանգվածով երկրորդ գնդի։ Գնդերի համակարգը կարելի է համարել փակ, քանի որ նրանց վրա ազդող Երկրի ծանրության և սեղանի հակազդեցության ուժերը միմյանց համակշռում են։ Մինչև բախումը առագին գնդի իմպուլսը mv→ է, իսկ երկրորդինը՝ զրո, հետևաբար համակարգի իմպուլսը mv→ է։ Բախումից հետո առագին գունդը կանգ է առնում, իսկ երկրորդը կշարժվի նույն v→ արագությամբ։

10.Որ շարժումն է կոչվում ռեակտիվ;

Ռեակտիվ շարժում  են անվանում այն շարժումը, որի դեպքում մարմնից որոշակի արագությամբ նրա մի մասի անջատման հետևանքով մնացած մասը շարժվում է հակառակ ուղղությամբ:                              

11.Բերել ռեակտիվ շարժման օրինակներ:

Հռթիռի շարժումը,վառելիքի այրումից առաջացած գազերը  ճնշման ուժերի ազդեցության արտանետվում են Հռթիռից,որի հետևանքով  գազերի ճնշման ուժը ազդում է Հռթիռի վրա դրանից էլ,բղում է նրա շարժումը:

12.Ինչ կառուցվածք ունի հրթիռը:

Hrtir

13Կարող է արդյոք հրթիռն արգելակել  տիեզերքում (անօդ տարաությունում): Ինչպես:

Ոչ, որովհետև հրթիռն առգելակ չունի։

14.Կարող է արդյոք իդեալական հարթ հորիզոնական սառույցի վրա կանգնած մարդը տեղից շարժվել՝ որևէ ձևով չհրվելով սառույցից:

Եթե վերցնենք մի մարմին և կանգնենք սառույցի վրա, ապա նետեք այն, ենք մարմնով կշարժվենք մեր նետած ուղության հ

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Մարմնի իմպուլս: Իմպուլսի պահպանման օրենքը: Ռեակտիվ շարժում:

1.Երկու մարմին շարժվում են իրար ընդառաջ: Առաջին մարմնի զանգվածը 2կգ է, իսկ արագությունը՝ 3մ/վ: Երկրորդ մարմնի զանգվածը 4կգ է, իսկ արագությունը՝ 2մ/վ: Որքան է այդ մարմինների համակարգի լրիվ իմպուլսը և ինչպես է այն ուղղված:

2 x 4 – 2 x 3 = 2կգ մ/վ

  1. 9գ զանգվածով և 500մ/վ արագությամբ թռչող գնդակը հարվածում է հարթ սեղանին դրված 600 գ զանգվածով չորսուին և խրվում-մնում նրա մեջ: Ինչ արագություն ձեռք կբերի չորսուն: Շփումը սեղանի և չորսուի միջև անտեսել:

9 x 500 : 600 = 45/6 մ/վ

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Ֆիզիկա. դաս5,6

Թեման .Ազատ անկում:Հավասարաչափ շարժում շրջանագծով:

Լաբորատորիայում փորձերի միջոցով քննարկվող հարցեր

1.Որ շարժումն են անվանում ազատ անկում

Մարմինների անկումը վակուումմիայն Երկրի ձգողությանազդեցությամբկոչվում է ազատ անկում։

2.Գրել և բացատրել ազատ անկման բանաձևը

v=gt

3.Ձևակերպել Գալիլեյի օրենքը

Բոլոր մարմինները Երկրի ձգողության ազդեցությամբ ընկնում եննույն արագացմամբ։

4.Որ շարժումն են      անվանում   շրջանագծային հավասարաչափ շարժում:

5.Ինչ ուղղություն ունի արագությունը շրջանագծային հավասարաչափ շարժման դեպքում:բերել օրինակներ

6.Ինչ է պտտման պարբերությունը:

Պտտման պարբերություն է կոչվում այն ժամանակամիջոցըորիընթացքում շրջանագծով հավասարաչափ շարժվող մարմինըկատարում է մեկ լրիվ պտույտ։

7.Ինչ է պտտման հաճախությունը,և որն էնրա միավորը:

Պտտման հաճախություն են անվանում այն ֆիզիկականմեծությունըորը հավասար է միավոր ժամանակամիջոցում մարմնիկատարած պտույտների թվին։

Պտտման հաճախության միավորը -n:

6.Գրել և բացատրել պտտման պարբերության և հաճախության կապն արտահայտող բանաձևը:

T=t/N

n=N/t

8.Ինչպես կարելի է հաշվել շրջանագծով հավասարաչափ շարժվող մարմնի արագությունը,եթե հայտնի են շրջանագծի շառավիղը և պտտման պարբերությունը կամ պտտման հաճախությունը:

v=2π/T

Սովորել՝ Է. Ղազարյանի դասագրքից. էջ13-ից մինչև էջ20

Պատրաստել ուսումնական նյութ էջ18-ի«Հետաքրքիր է իմանալ» թեմայի շրջանակներում

Անցած նյութի կրկնողություն

Posted in Ֆիզիկա

Ֆիզիկա

1.Ինչն են անվանում մեխանիկական շարժում:

Ժամանակի ընթացքում մարմնի դիրքի փոփոխությունն մեկ այլ մարմնի նկատմամբ կոչվում է՝ մեխանիկական շարժում:

2.Բերել մեխանիկական շարժման օրինակներ:

Ավտոմեքենաների շարժումը, վազվզող երեխաները, քայլող մարդիկ, թռչող թռչունները և այլն:

3.Որ մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին

Այն մարմինը, որի նկատմամբ դիտարկվում են այլ մարմինների շարժումը, կոչվում է՝ հաշվարկման մարմին:

4.Ինչն են անվանում նյութական կետ

Այն մարմինը, որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել, կոչվում է՝ նյութական կետ:

5.Որ դեպքում մարմինը կարելի է համարել նյութական կետ,.որ դեպքում՝ոչ:

6.Ինչն են անվանում շարժման հետագիծ:

Մարմնի շարժման ընթացքում անցած ճանապարհը, կոչվում է՝ շարժման հետագիծ:

7.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ:

Մարմնի անցած ճանապարհը անվանում են՝ մարմնի անցաց հետագծի երկարությունը:

8.Ինչով է տարբերվում հետագիծն անցած ճանապարհից:

Մարմնի հետագիծը այն գիծն է, որով շարժվել է մարմինը, իսկ մարմնի անցած ճանապարհը որոշակի ժամանակամիջոցում անցած հետագծի երկարությունն է:

9. Որ շարժումն են անվանում ուղղագիծ հավասարաչափ:

Ուղղագիծ հավասարաչափ է համարվում,՝որի անցած ճանապարհը ուղիղ է:

10.Որ մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը:

Այն շարժումը, որի ընթացքում մարմինը կամայական հավասար ժամանակամիջոցներում անցնում է հավասար ճանապարհներ, կոչվում է` հավասարաչափ շարժման արագություն:

V=S/T

11.Ինչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում:

Կմ/վ, մ/վ, սմ/վ, մմ/վ, կմ/ր, մ/ր, սմ/ր, մմ/ր, կմ/ժ, մ/ժ, սմ/ժ, մմ/ժ:

12.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը:

S=V.T

13.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը:

S=V.T

14.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապարհը,գրել բանաձևը:
T=V:S

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Մեխանիկական շարժում:Շարժման հարաբերականություն:Հավասարաչափ շարժում:Արագություն:Նյութական կետ:Շարժման հետագիծ:Ճանապարհ:

Թեման.

Մեխանիկական շարժում:Շարժման հարաբերականություն:Հավասարաչափ  շարժում:Արագություն:Նյութական կետ:Շարժման հետագիծ:Ճանապարհ:

Լաբորաորիայում քննարկվող հարցեր.

1.Ինչն են անվանում մեխանիկական շարժում:

Ժամանակի ընթացքում մարմնի դիրքի փոփոխությունն մեկ այլ մարմնի նկատմամբ կոչվում է՝ մեխանիկական շարժում:

2.Բերել մեխանիկական շարժման օրինակներ:

Ավտոմեքենաների շարժումը, վազվզող երեխաները, քայլող մարդիկ, թռչող թռչունները և այլն:

3.Որ մարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին

Այն մարմինը, որի նկատմամբ դիտարկվում են այլ մարմինների շարժումը, կոչվում է՝ հաշվարկման մարմին:

4.Ինչն են անվանում նյութական կետ

Այն մարմինը, որի չափերը տվյալ պայմաններում կարելի է անտեսել, կոչվում է՝ նյութական կետ:

5.Որ դեպքում մարմինը կարելի է համարել նյութական կետ,.որ դեպքում՝ոչ:

6.Ինչն են անվանում շարժման հետագիծ:

Մարմնի շարժման ընթացքում անցած ճանապարհը, կոչվում է՝ շարժման հետագիծ:

7.Ինչն են անվանում մարմնի անցած ճանապարհ:

Մարմնի անցած ճանապարհը անվանում են՝ մարմնի անցաց հետագծի երկարությունը:

8.Ինչով է տարբերվում հետագիծն անցած ճանապարհից:

Մարմնի հետագիծը այն գիծն է, որով շարժվել է մարմինը, իսկ մարմնի անցած ճանապարհը որոշակի ժամանակամիջոցում անցած հետագծի երկարությունն է:

9. Որ շարժումն են անվանում ուղղագիծ հավասարաչափ:

Ուղղագիծ հավասարաչափ է համարվում,՝որի անցած ճանապարհը ուղիղ է:

10.Որ մեծությունն է կոչվում հավասարաչափ շարժման արագություն ՝գրել բանաձևը:

Այն շարժումը, որի ընթացքում մարմինը կամայական հավասար ժամանակամիջոցներում անցնում է հավասար ճանապարհներ, կոչվում է` հավասարաչափ շարժման արագություն:

V=S/T

11.Ինչ միավորներով է չափվում արագությունը՝ՄՀ-ում:

Կմ/վ, մ/վ, սմ/վ, մմ/վ, կմ/ր, մ/ր, սմ/ր, մմ/ր, կմ/ժ, մ/ժ, սմ/ժ, մմ/ժ:

12.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը:

S=V.T

13.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժվող մարմնի անցած ճանապարհը,եթե հայտնի է նրա արագությունը ու շարժման ժամանակը,գրել բանաձևը:

S=V.T

14.Ինչպես որոշել հավասարաչափ շարժման ժամանակը,եթե հայտնի են մարմնի արագությունն ու ճանապարհը,գրել բանաձևը:
T=V:S

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Ֆիզիկայի Ուսումնասիրման Առարկան: Ֆիզիկական Երևույթներ

Բնությունը այն ամենի ամբողջությունն է, ինչը շրջապատում է մարդուն: Մարդը բնության մաս է:

Բնության մեջ տեղի ունեցող փոփոխություններն, անվանում են՝ բնության երևույթներ:

Հին աշխարհի մեծագույն գիտնական՝ Արիստոտելը մ.թ.ա VI գրել է<<Ֆիզիկա>> գիրքը, <<Ֆիզիկա>> բառը առաջացել է Հունարեն <<Ֆյուզիս>> բառից, որը նշանակում է՝ բնություն:

ֆիզիկական երևույթների տեսակներն են՝ էլեկտրակա, մեխանիկական, ջերմային, լուսային, մագնիսական, էլեկտրամագնիսական, ատոմային, միջուկային:

Մեզ շրջապատող յուրաքանչյուր առարկա ընդունված անվանել՝ Ֆիզիկական մարմին:

Այն ինչից բաղկացած է ֆիզիկական մարմինը կոչվում է՝ Նյութ:

Այն ամենը, ինչ գոյություն ունի տիեզերքում, գիտության մեջ անվանում են՝ մատերիա: 

Նյութը մատերիայի տեսակ է: Ֆիզիկայի հիմնական խնդիրը շրջակա աշխարհը և այնտեղ տեղի ունեցող երևույթները բացատրելն է: Միառժամանակ կարևոր է այն օրենքների իմացուցությունը, որոնց ենթարկվում է՝ բնությունը:

Ֆիզիկայում որոշ երևույթների ուսումնասիրման համար կատարվում են՝ դիտումներ:

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Մարմինների փոխազդեցությունը

Փորձ. 1

Ունեմ սայլակ, որի դիմացից ամրացված է՝ առաձգական թիթեղ: Այն գտնվում է սեղանի նկատմամբ դադարի վիճակում: Ես ճկեցի առաջգական թիթեղը կապեցի թելով, այնուհետև այրեցի լուցկիով: Թելը այրելուց հետո առաձգական թիթեղը ուղղվեց և սեղանի նկատմամբ մնաց դադարի վիճակում:

Եզրակացություն՝ Այս փորձից ես հասակացա, որ միայնակ սայլակը ինքը իրեն չկարողացավ շարժվել:

Փորձ. 2

Նույն սայլակի թիթեղը նորից ճկեցի կապեցի թելով, այն մոտեցրեցի պատին: Թելը այրելուց հետո առաձգական թիթեղը պատին հարվածելո, հետ գնաց պատից:

Եզրակացություն՝ չնայած սայլակը հարվածեց պատին, բայց ինքը պատից հետ հրվեց:

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Մարմինների շարժումը և Փոխաազդեցությունըեխա

 Ժամանակի ընթացքում մարմնի դիրքի փոփոխությունն այլ մարմինների նկատմամբ կոչվում է մեխանիկական շարժում:

Այն մարմինը, որի նկատմամբ դիտարկվում է այլ մարմինների շարժումը, կոչվում է հաշվարկման մարմինը:

Այսպիսով՝ շարժումը և դադարը հարաբերական են:

  1. Ի՞նչն են անվանում մեխանիկական շարժում:

2. Բերեք մեխանիկական շարժման օրինակներ:

3. Ո՞ր մմարմինն են անվանում հաշվարկման մարմին:

4. Շարժվող գնացքի վագոնում սեղանի վրա դրված է գիրք: Ո՞ր մարմինների նկատմամբ է գիրքը՝ ա. շարժվում, բ. մնում դադարի վիճակում:

Posted in Ֆիզիկա, Uncategorized

Մարմինների փոխազդեցությունը  

 Փորձ. 1

Ունեմ սայլակ, որի դիմացից ամրացված է՝ առաձգական թիթեղ: Այն գտնվում է սեղանի նկատմամբ դադարի վիճակում: Ես ճկեցի առաջգական թիթեղը կապեցի թելով, այնուհետև այրեցի լուցկիով: Թելը այրելուց հետո առաձգական թիթեղը ուղղվեց և սեղանի նկատմամբ մնաց դադարի վիճակում:

Եզրակացություն՝ Այս փորձից ես հասակացա, որ միայնակ սայլակը ինքը իրեն չկարողացավ շարժվել:

Փորձ. 2

Նույն սայլակի թիթեղը նորից ճկեցի կապեցի թելով, այն մոտեցրեցի պատին: Թելը այրելուց հետո առաձգական թիթեղը պատին հարվածելո, հետ գնաց պատից:

Եզրակացություն՝ չնայած սայլակը հարվածեց պատին, բայց ինքը պատից հետ հրվեց: